Vào

← Tất cả tin tức

Khoa học Tây Ban Nha

Một loài lưỡng cư mới cách đây 66 triệu năm xuất hiện giữa các hóa thạch ở Arén, Huesca

Phong cảnh vùng Ribagorza với ngôi làng Areny de Noguera, tiếng Tây Ban Nha viết là Arén
Ảnh tư liệu: phong cảnh vùng Ribagorza với Areny de Noguera (Arén), năm 2006; đây không phải ảnh của địa điểm hóa thạchjordi domènech, CC BY-SA 3.0 (Wikimedia Commons)
Đọc bằng Tiếng Việt

Bản dịch tự động

Một nhóm nhà khoa học quốc tế đã mô tả một loài lưỡng cư tí hon mới, biết phóng lưỡi như tắc kè hoa. Nó sống cách đây khoảng 66 triệu năm, ngay trước khi loài khủng long tuyệt chủng.

Thứ Sáu, ngày 6 tháng 11 năm 2026, người ta công bố phát hiện một loài lưỡng cư mới đã tuyệt chủng. Một nhóm nhà khoa học quốc tế đã đặt tên cho nó là Synorerpeton ribagorzana. Nó sống cách đây khoảng 66 triệu năm trên vùng đất của bán đảo Iberia ngày nay, ngay trước khi một tiểu hành tinh gây ra sự tuyệt chủng của loài khủng long.

Các hóa thạch được tìm thấy ở địa điểm Blasi, gần Arén, trong vùng Ribagorza, thuộc tỉnh Huesca. Các nhà khoa học đã thu thập chúng vào năm 1997 trong một đợt khai quật. Đó là hơn 80 mảnh xương nhỏ xíu, như các mảnh hộp sọ và đốt sống.

Một phần vật liệu đã được nghiên cứu trước đó, nhưng chưa có đủ bằng chứng để nói rằng đó là một loài khác. Chìa khóa là xem xét lại các hóa thạch được cất giữ trong Bảo tàng Khoa học Tự nhiên của Đại học Zaragoza. Nhà nghiên cứu Miguel Moreno-Azanza giải thích rằng họ biết vẫn còn «những mẫu vật chưa được mô tả và chưa được xác định».

Loài này thuộc nhóm albanerpetontid, một nhóm lưỡng cư đã tuyệt chủng, dài chưa đến 5 xen-ti-mét và trông giống những con kỳ giông nhỏ. Chúng có da khô và có vảy, có móng vuốt và mí mắt. Chúng có thể phóng lưỡi với tốc độ rất nhanh để săn mồi, theo cách tương tự như những con tắc kè hoa ngày nay.

Các lớp trầm tích chứa hóa thạch được hình thành cách đây khoảng 66 triệu năm, tức khoảng 500 000 năm trước khi tiểu hành tinh va vào Trái Đất, chấm dứt kỷ Phấn Trắng. Vì thế người ta nói «ngay trước đó không lâu»: tính theo thời gian địa chất, nửa triệu năm là rất ngắn. Khoảng cách gần ấy giúp nghiên cứu các hệ sinh thái của châu Âu ra sao ngay trước một trong những đợt tuyệt chủng lớn nhất trong lịch sử.

Cái tên Synorerpeton có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp cổ và có thể dịch là «con vật bò ở biên giới». Nó gợi nhớ rằng địa điểm hóa thạch nằm gần ranh giới giữa hai kỷ nguyên địa chất và gần biên giới giữa Aragon và Catalonia. Tên thứ hai, ribagorzana, gợi nhớ đến vùng Ribagorza.

Guni và Julita trên đường đến trường

Guni

Họ thu thập các mẩu xương năm 1997 và cất trong một bảo tàng cho đến khi phát hiện ra đó là một con vật mới. Đúng là một chuyến giao hàng bị trễ quá lâu!

Julita

Nếu bạn có thể du hành ngược về 66 triệu năm trước, bạn muốn xem điều gì đầu tiên?

Câu hỏi

Chạm vào đáp án em cho là đúng.

  1. Cách săn mồi của loài lưỡng cư này được so sánh với con vật nào ngày nay?

  2. Các albanerpetontid dài bao nhiêu?

  3. Các nhà khoa học đã thu thập các hóa thạch vào năm nào?

  4. Khoảng bao lâu đã trôi qua giữa thời loài lưỡng cư này sống và lúc tiểu hành tinh va vào Trái Đất?

  5. Loài lưỡng cư này dài chưa đến 5 xen-ti-mét và săn mồi bằng lưỡi. Con vật nào ngày nay khiến bạn thấy tò mò nhất vì cách săn mồi hay cách di chuyển của nó? Hãy giải thích vì sao.

  6. Các hóa thạch đã nằm chờ trong một bảo tàng cho đến khi có người xem xét lại. Theo bạn, những đồ vật nào được cất giữ ở nhà, ở trường hoặc trong một bảo tàng có thể dạy chúng ta điều gì đó mới nếu ta nhìn lại chúng lần nữa?

Từ đó đến nay đã có chuyện gì?

Người ta có tìm thấy thêm hóa thạch của Synorerpeton ribagorzana không? Ở đâu?

Hãy tìm hiểu ở thư viện, hỏi một người nào đó hoặc tra cứu cùng người lớn. Tin này ngày 6 tháng 11, 2026: từ ngày đó em đã khám phá thêm được gì?

Nguồn

Biên soạn lại để học từ Europa Press · 6 thg 11, 2026

In phiếu
Bài đố vui hằng tuần 15 câu hỏi, mỗi tin một câu. Em trả lời đúng được bao nhiêu câu?Chơi bài đố vui →

← Tất cả tin tức